Apakah Pekali Variasi?
Pekali Variasi (CV), juga dikenali sebagai Sisihan Piawai Relatif (RSD), ialah ukuran serakan yang distandardkan. Ia menyatakan sisihan piawai sebagai peratusan min, menjadikannya berguna untuk membandingkan kebolehubahan merentasi set data dengan unit atau skala yang berbeza.
Set Data A: Ketinggian
Min: 170 cm, SD: 10 cm
CV = 5.9%
Set Data B: Berat
Min: 70 kg, SD: 10 kg
CV = 14.3%
SD yang sama (10), tetapi CV mendedahkan bahawa berat secara relatifnya lebih bervariasi
Formula CV
Pekali Variasi
CV = (σ / μ) × 100%
Di mana σ ialah sisihan piawai dan μ ialah min. Untuk data sampel, gunakan s dan x̄ masing-masing.
Contoh Pengiraan
Set Data: 12, 15, 14, 18, 11
- Min (x̄) = 14
- Sisihan Piawai (s) = 2.74
- CV = (2.74 / 14) × 100% = 19.6%
Bila Menggunakan CV
Gunakan CV Apabila:
- Membandingkan set data dengan unit yang berbeza
- Membandingkan set data dengan min yang sangat berbeza
- Data berskala nisbah (titik sifar sebenar)
- Menilai ketekalan dalam pengukuran makmal
- Analisis kewangan (membandingkan volatiliti)
Gunakan SD Apabila:
- Set data mempunyai unit yang sama dan min yang serupa
- Data berskala selang (seperti suhu)
- Min ialah sifar atau hampir sifar
- Anda memerlukan maklumat sebaran mutlak
Contoh Praktikal
Kawalan Kualiti Makmal
Dalam kimia analitik, CV di bawah 10% sering dianggap boleh diterima untuk ketepatan. Kaedah yang sangat tepat boleh mencapai CV < 5%.
| Saham | Pulangan | SD | CV |
|---|---|---|---|
| Saham A | 8% | 4% | 50% |
| Saham B | 12% | 9% | 75% |
Saham A mempunyai CV yang lebih rendah = lebih banyak pulangan per unit risiko
Batasan CV
Batasan Penting
- Tidak tertakrif apabila min = 0: Pembahagian dengan sifar menjadikan CV tidak bermakna
- Bermasalah dengan nilai negatif: Boleh menghasilkan keputusan yang mengelirukan
- Tidak untuk skala selang: Suhu dalam Celsius/Fahrenheit mempunyai titik sifar sewenang-wenangnya